fbpx

แมว

เชื้อราแมวติดคนจากการสัมผัสกันโดยตรงกับแมวเป็นเชื้อรา รวมถึงติดผ่านการใช้อุปกรณ์ร่วมกัน นอกจากนี้เชื้อราแมวยังติดคนเลี้ยงได้ มาดูอาการและวิธีการรักษากัน
1A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

มีใครเคยเจอปัญหาเชื้อราแมวบ้างมั้ยคะ?? ลักษณะของมันสังเกตได้ไม่ยาก น้องแมวจะมีขนร่วงเป็นวง ๆ ซึ่งหากเจ้าของนำอาการเหล่านี้ไปค้นหาในอากู๋ ก็จะมีคำแปลก ๆ โผล่ขึ้นมา นั่นคือ “Ringworm ในแมว” ซึ่งเป็นลักษณะเด่นของเชื้อราในแมว มาจากการที่ขอบผิวหนังบริเวณที่ติดเชื้อราตกสะเก็ด ยกตัวขึ้นมาเหมือนวงแหวน เลยเรียกกันตรง ๆ แบบนี้นั่นเอง

มาเรียนรู้วิธีสังเกตเชื้อราแมวกัน

หลายคนกังวลใจ เพราะกำลังเจอกับปัญหาน้องแมวสุดรักมีผิวหนังอักเสบ แดงเป็นวง ๆ ไม่แน่ใจว่าใช่เชื้อราแมวหรือไม่ บทความนี้หมอจะมาอธิบายถึงลักษณะของแมวที่เป็นเชื้อรา รวมถึงวิธีการตรวจสอบและการรักษาที่ช่วยให้หายขาดอย่างถาวร มาเรียนรู้กันเลย

เชื้อราแมวเกิดจากอะไร แล้วน้องแมวเป็นโรคนี้ง่ายมั้ย

2A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

จริง ๆ แล้วเชื้อราในแมวติดกันไม่ง่ายค่ะ แต่ถ้าติดแล้วก็มักเจอปัญหาเป็น ๆ หาย ๆ เรียกว่าเป็นโรคที่สร้างความรำคาญให้ทั้งน้องแมวและเจ้าของเลย

เชื้อราแมวที่ก่อโรคจะมีด้วยกันหลัก ๆ 2 สายพันธุ์ คือ  Microsporum และ Trichophyton สำหรับเราคนเลี้ยงไม่มีความจำเป็นต้องจำชื่อค่ะ แต่ให้รู้ไว้ว่าเชื้อราทั้งสองชนิดนี้มีวิธีการวินิจฉัยโรคที่แตกต่างกัน โดยส่วนใหญ่แล้วเชื้อราที่พบในแมวจะเป็น Microsporum (ประมาณ 98% ในการตรวจ) และพบบริเวณใต้ผิวหนัง ขน และเล็บของน้องแมว

เชื้อราแมวติดคนหรือแมวที่เลี้ยงด้วยกันได้อย่างไร

3A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

การติดต่อกันของเชื้อราในแมว จะเกิดจากการสัมผัสกันโดยตรงกับแมวที่ป่วยหรือแมวที่เป็นพาหะ  รวมถึงติดต่อผ่านการใช้อุปกรณ์ร่วมกัน เช่น ที่นอน ผ้า แปรงหวีขน แบตตาเลี่ยน ของเล่น ชามอาหาร เป็นต้น น้องแมวที่นอนในกรงเดียวกัน จะมีแนวโน้มติดเชื้อราได้ง่ายกว่าน้องแมวที่แยกบริเวณนอนในบ้าน

นอกจากจะติดกันได้ระหว่างแมวที่เลี้ยงด้วยกันในบ้านแล้ว เชื้อรายังสามารถติดไปยังสุนัขและคนเลี้ยงได้อีก ดังนั้นโรคนี้ถือเป็นโรคติดต่อจากสัตว์มาสู่คน เจ้าของแมวควรระมัดระวังในการสัมผัสบริเวณต้องสงสัยว่าเป็นโรคเชื้อราในแมว

สังเกตลักษณะเชื้อราแมวบนผิวหนังได้จากอะไร

4A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

แมวที่เป็นเชื้อราอาจพบลักษณะตั้งแต่ขนร่วงเป็นวงเล็ก ๆ มีผิวหนังลอกออกมาเป็นขลุยคล้ายสะเก็ดรังแคในคน ไปจนถึงพบขนร่วงเป็นหย่อม ๆ กระจายเป็นวงกว้างตามตัวน้องแมว 

เบื้องต้นเจ้าของสามารถแยกความแตกต่างของโรคเชื้อราแมว ด้วยการสังเกตลักษณะของผิวหนังบริเวณที่พบขนร่วง ขอบของผิวหนังจะมีการยกตัวขึ้นมาคล้ายวงแหวน (Ringworm) ขนที่ติดเชื้อราบริเวณนั้นจะเปราะแตกหักง่าย และมักพบได้บริเวณศีรษะ ใบหู เท้า น้องแมวที่เป็นโรคนี้จะไม่แสดงอาการคัน ยกเว้นมีการติดเชื้อแบคทีเรียร่วมด้วย  หากเจ้าของต้องการสัมผัสขอบของวงแหวน อย่าใช้มือเปล่าเด็ดขาด เพราะเชื้อราสามารถติดต่อสู่คนได้

เชื้อราแมวเกิดจากอะไร และติดคนได้อย่างไร

น้องแมวสามารถติดเชื้อราได้จาก 2 ปัจจัยหลักๆ ดังนี้

1. อายุของแมวมีผลต่อการเกิดโรคเชื้อรา

5A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

อายุที่แตกต่างกันมีผลต่อระดับภูมิคุ้มกันในร่างกาย ดังนั้นลูกแมวจึงมีโอกาสพบเชื้อราบนผิวหนังได้ง่ายกว่าแมวที่โตแล้ว เพราะลูกแมวก็เหมือนกับเด็ก ๆ ที่ร่างกายยังมีภูมิต้านทานต่อเชื้อโรคน้อย เมื่อสัมผัสกับเชื้อราจึงมีโอกาสติดเชื้อได้ง่ายกว่าแมววัยอื่น ๆ ซึ่งอาจจะได้รับเชื้อแต่ไม่แสดงอาการใด ๆ ออกมา แมวโตยังสามารถเป็นพาหะนำโรคไปยังแมวตัวอื่นภายในบ้านได้ ดังนั้นบางบ้านที่มีแมวแม่ลูกอ่อน เราอาจจะพบลูกแมวเป็นเชื้อราตามผิวหนังได้ ซึ่งเกิดจากการสัมผัสกับแม่แมวที่มีเชื้อราในขณะที่ดูดนมแม่นั่นเอง

2. ปริมาณและสปอร์ของเชื้อรามีผลต่อการเกิดโรค

4A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

โดยส่วนใหญ่เราจะพบทั้งเชื้อราและสปอร์กระจายอยู่ทั่วไปตามสิ่งเเวดล้อม และอยู่ติดทนนานเป็นปี ๆ เชื้อราและสปอร์เหล่านี้พบว่าสามารถขยายจำนวนเพิ่มได้อีก หากเชื้ออยู่ในอุณหภูมิและความชื้นที่เหมาะสม ดังนั้นเมื่อแมวมีภูมิคุ้มกันลดลงหรือมีการนำแมวเด็กเข้ามาเลี้ยง ก็มีโอกาสที่จะติดเชื้อราได้ง่าย

การวินิจฉัยโรคเชื้อราแมว

วิธีการตรวจเชื้อราจะขึ้นอยู่กับสายพันธุ์ที่พบ ซึ่งจะมีหลักการตรวจอยู่ด้วยกัน 2 วิธี

  • แบบที่ 1 การส่องด้วยไฟ Wood Lamp หรือไฟสีม่วง Ultraviolet  วิธีนี้จะใช้วินิจฉัยเชื้อรา กลุ่ม Microsporum โดยเมื่อคุณหมอส่องไฟไปยังขนที่ร่วงเป็นวง ๆ หากมีเชื้อราบริเวณนั้นจะเปลี่ยนเป็นสีเขียวเรืองแสงออกมา ในขณะที่เชื้อรากลุ่ม Trichophyton จะไม่ติดสีเรืองแสง ซึ่งต้องใช้การตรวจวินิจฉัยอีกวิธี
  • แบบที่ 2 การเก็บขนตำเเหน่งที่สงสัยมาเพาะเชื้อรา  กรณีตรวจด้วยวิธีแรกไม่พบเชื้อรา คุณหมอจะขอทำการเก็บขนมาเพาะเชื้อราต่อ ซึ่งต้องใช้เวลารอผลอีกประมาณ 1-3 สัปดาห์ แต่ข้อดีของวิธีนี้คือสามารถวินิจฉัยเชื้อราได้ทั้ง 2 สายพันธุ์

เชื้อราแมวรักษาได้อย่างไร

7A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

เมื่อพบว่าน้องแมวที่บ้านติดเชื้อรา เราจะมีวิธีรักษาอยู่ด้วยกัน 3 วิธี ดังนี้

1. การรักษาเชื้อราแมวด้วยการทายาเฉพาะที่

การใช้ครีมทาหรือสเปรย์พ่นฆ่าเชื้อราทุกวัน รวมถึงมีการใช้แชมพูยาฆ่าเชื้อรา มักเป็นวิธีนี้ที่คนส่วนใหญ่นิยมใช้กันในการดูแลสุขลักษณะของแมว หมอมีข้อแนะนำเพิ่มเติมให้ดังนี้

  1. สำหรับแมวขนยาวหากพบว่าติดเชื้อรา หมอแนะนำให้โกนขนทิ้งเพื่อง่ายต่อการฟอกแชมพูยา การอาบด้วยน้ำยาให้ทำอาทิตย์ละ 2 ครั้ง และต้องฟอกแชมพูพักทิ้งไว้ที่ผิวหนังอย่างน้อย 5-10 นาที  
  2. ไม่ควรรีบล้างแชมพูยาเร็วจนเกินไป เพราะจะทำให้ตัวยาออกฤทธิ์ได้ไม่ดีเท่าที่ควร เนื่องจากยายังไม่ซึมไปยังผิวหนังที่ติดเชื้อ 
  3. ใส่ถุงมือร่วมด้วยทุกครั้งในการทายาหรือสัมผัสตัวน้อง เพื่อป้องกันไม่ให้เชื้อราติดมายังคนเลี้ยง  
  4. กรณีที่ไถขนน้องทิ้ง ให้เก็บกวาดใส่ถุงขยะ ปิดปากถุงและกำจัดให้เรียบร้อย เพื่อป้องกันขนที่มีสปอร์ของเชื้อราปลิวไปติดสัตว์ตัวอื่นได้อีก  
  5. การส่งแมวไปยังร้านอาบน้ำตัดขน ให้เจ้าของแจ้งทางร้านเกี่ยวกับเชื้อราบนผิวหนัง เพื่อให้เจ้าหน้าที่ระมัดระวังการสัมผัส รวมถึงมีการทำความสะอาดอุปกรณ์ภายหลังการใช้งาน

2. การรักษาเชื้อราแมว ด้วยการให้ยากินร่วมกันยาทาเฉพาะที่

การกินยาฆ่าเชื้อราร่วมกับยาทาหรืออาบจะช่วยฆ่าสปอร์และเชื้อราได้เร็วขึ้น ซึ่งจะช่วยลดโอกาสการปนเปื้อนในสิ่งแวดล้อม รวมถึงการแพร่กระจายไปยังคนหรือสัตว์อื่น ๆ ภายในบ้าน ดังนั้นการกินยาฆ่าเชื้อราร่วมด้วยจึงให้ประสิทธิภาพในการรักษาที่รวดเร็วกว่าเพียงการใช้ยาทาเฉพาะที่ สำหรับการกินยาฆ่าเชื้อราจะใช้ระยะเวลาในการกินตั้งแต่ 6 สัปดาห์จนถึง 3 เดือน จากนั้นคุณหมอจะทำการเพาะเชื้อราเพื่อตรวจเช็คอีกครั้ง โดยจะทำทั้งหมด 2 ครั้งห่างกัน 1 เดือน

เชื้อราแมวสามารถกลับมาเป็นซ้ำใหม่ได้มั้ย

8A_เชื้อราแมวติดคนได้ ลักษณะแมวเป็นเชื้อราดูยังไง_cats-ringworm-dermatitis-disease

คำตอบคือ ได้ เพราะสปอร์ของเชื้อราสามารถอยู่ในสิ่งแวดล้อมได้นานถึง 18 เดือน ดังนั้นน้องแมวที่รักษาเชื้อราหายแล้ว หากยังมีการสัมผัสกับสปอร์ของเชื้อราซึ่งอยู่ตามบริเวณของใช้ทั่วไปภายในบ้าน ก็มีโอกาสที่จะกลับมาเป็นซ้ำใหม่ได้อีก

คำแนะนำเพิ่มเติมสำหรับบ้านที่มีแมวเป็นเชื้อรา

เพื่อให้การรักษามีประสิทธิภาพที่ดี และเจ้าของไม่ต้องกังวลการกลับมาติดซ้ำของโรคเชื้อราในน้องแมว คุณหมอขอแนะนำข้อควรปฏิบัติดังนั้น

  • หมั่นดูแลทำความสะอาดสิ่งของ อุปกรณ์ หวี แปรง แบตตาเลี่ยนที่ใช้ไถขน ที่นอน กรง และสิ่งแวดล้อมที่น้องแมวอาศัยอยู่เป็นประจำสม่ำเสมอ
  • หากพบแมวในบ้านติดเชื้อรา ให้รีบแยกออกจากแมวตัวอื่นทันที และพาไปพบสัตวแพทย์เพื่อยืนยันการเป็นโรค
  • กรณีที่เริ่มสงสัยว่าแมวตัวอื่นภายในบ้านติดเชื้อราเพิ่ม ให้นำแมวทั้งหมดไปตรวจวินิจฉัย และทำการรักษาโรคพร้อม ๆ กัน ไม่ควรทยอยรักษาทีละตัว เพราะสปอร์เชื้อราจะยังวนเวียนอยู่ภายในบ้าน ทำให้น้องแมวที่หายแล้วมีโอกาสรับเชื้ออีกครั้งและติดโรคซ้ำอีก
  • เลือกใช้น้ำยาที่สามารถฆ่าเชื้อราและสปอร์ได้ เช่น ไฮเตอร์น้ำสำหรับฟอกผ้าสีขาว โดยจะผสมไฮเตอร์ 1 ส่วน กับน้ำอีก 9 ส่วน แช่อุปกรณ์ต่าง ๆ ทิ้งไว้ประมาณ 30 นาที จากนั้นล้างออกด้วยน้ำเปล่าอีกครั้ง เพื่อป้องกันการตกค้างของไฮเตอร์ ที่จะทำให้เกิดการระคายผิวหนังของน้องแมว ทำความสะอาดด้วยวิธีนี้อย่างน้อย 2 ครั้งต่อสัปดาห์ และทำต่อเนื่องเป็นเวลา 3 สัปดาห์ หากต้องการนำน้ำยามาพ่นกรงหรือถูพื้น ให้นำแมวออกจากบริเวณนั้น ๆ ก่อน และเมื่อทำความสะอาดเรียบร้อยแล้ว จึงค่อยนำแมวกลับมาอยู่ที่เดิม 

เชื้อราเมื่อเป็นแล้วหายยาก ดังนั้นการรักษาจะใช้เวลานานและอาจต่อเนื่อง 3-5 เดือน หมอหวังว่าบทความนี้ จะเป็นประโยชน์ให้กับเจ้าของสัตว์เลี้ยงทุกท่านค่ะ

หากมีข้อสงสัย สามารถติดต่อสอบถามมาทางเว็บไซต์ได้ เรามีบริการปรึกษาสัตวแพทย์ออนไลน์ หรือแอดไลน์ @deemmipet เพื่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้

Share
Picture of สพ.ญ. กรกช ศิริวิบูลย์ไชยกุล

สพ.ญ. กรกช ศิริวิบูลย์ไชยกุล

คณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

โปรโมชั่น

สอบถามบริการ แอดเลย

บทความแนะนำ

แมว
แมว
แมวไทยมงคล สุดยอดสัตว์เลี้ยงเสริมโชค ดึงดูดเงินทอง
แมว
แมว
แมวสุดป่วนกับพฤติกรรมชวนสงสัย เหล่าบรรดาทาสแมวคงเคยโดนเจ้าเหมียวเมินใส่บ้างแหละ แต่ไม่ต้องกังวล
สัตว์เลี้ยงสุนัขหมาแมว
สัตว์เลี้ยงสุนัขหมาแมว
เรียนรู้วิธีสังเกตอาการโรคพิษสุนัขบ้าในสัตว์เลี้ยง เพื่อป้องกัน และรับมือเมื่อสงสัยว่าติดเชื้อ